|
|
Elektromanyetik Kirlilik
Çağlar Sunay
Yaklaşık dört milyar yıl önce yaşamın ortaya çıkışından, günümüze dek canlılar, elektromanyetik ışımanın çok düşük düzeyde olduğu "temiz" bir dünyada yaşadılar. Atmosfer zararlı ışınların geçişini engelliyordu. Ancak 20 yüzyılda köklü bir değişim oldu. Biz dahil tüm canlıların alışık olduğu doğal değerlerin çok üzerinde manyetik alanlar üreten telefon, telgraf ve enerji nakil hatları, trafo merkezleri, radarlar, radyo ve televizyon vericileri, elektrikli ev aletleri, işyerlerimizdeki büro makineleri, bilgisayarlar ve cep telefonları ortaya çıktı.
Elektro manyetik alanlar üzerindeki araştırmalar önceleri elektrik hatları ve trafo merkezleri gibi yerlerde çalışan kişiler üzerinde yoğunlaşıyordu. Bu araştırmaların sonucunda depresyon, Alzheimer, Parkinson, hatta çeşitli kanser türleri üzerinde duruldu. Bu hastalıklarla elektromanyetik alanın ilişkisi tam olarak kanıtlanamadı ama kuşkular daha da arttı.
Son on yılda hem dünyada hem de ülkemizde kullanımı hızla yaygınlaşan bir elektromanyetik alan kaynağı aygıt da cep telefonu. Cep telefonları iki biçimde elektromanyetik kirliliğe yol açıyor. Öncelikle konuşma sırasında şiddetli bir elektromanyetik alan yaratıyorlar. Bunun yanında baz istasyonları da insanların konuşma sıklıklarına göre, özellikle gündüzleri, yakın çevrelerinde güçlü bir elektromanyetik alan oluşturuyor. Baz istasyonlarının yarattığı dalgaların şiddeti, kaynaktan uzaklaştıkça hızla azalıyor. Aynı şey cep telefonları için de geçerli. Konuşma sırasında telefonlar başımızın en fazla 1-2 cm uzağında durduğu için, başımız sürekli ve küçümsenemeyecek bir elektromanyetik alanın içinde kalıyor.
Birkaç yıl öncesine kadar cep telefonlarının yalnızca uçak, otobüs ve otomobillerin elektronik sistemleri üzerinde olumsuz etkileri olduğu sanılıyordu. Ne var ki son gelişmeler, cep telefonlarının insan sağlığı açısından da ciddi zararları olabileceğini gösteriyor. Çeşitli ülkelerde yapılan araştırmalarda cep telefonuyla uzun süre konuşan kişilerde tansiyon yükselmesi, baş ağrısı, baş dönmesi, bellek zayıflaması ve dikkat dağılması gözlendi. Kanser konusunda yapılan çalışmalardaysa kesin bulgulara ulaşılamadı. Şu ana değin, cep telefonlarının kanıtlanan tek zararı, trafik kazalarına yol açması. Kulaklık-mikrofon setiyle bile olsa, otomobil kullanırken telefonla konuşmak, sürücünün dikkatini dağıtıyor.
|
|
|